İster okula gitsin, ister üniversite sınavlarına hazırlansın, bir öğrencinin eğitim başarısını yükseltmede aileye çok önemli görevler düşmektedir. Onun isteği olmaksızın veya onun karşı çıkmasına rağmen ona yardımcı olmanız ve eğitim başarısına katkıda bulunmanız mümkün değildir. Bu sebeple sizinle çocuğunuz arasında uygun bir sevgi ve iletişim ortamı olmalıdır ki, çocuğunuz sizden gelen yardımı reddetmesin hatta yardım talebiyle size kendisi gelsin.

Öğrencinin başarılı olması bazı fiziksel şartların sağlanmasına bağlıdır. Bu şartlar bazen çalışmaya ayrılan süreden daha önemlidir. Öğrencinin çalışma ortamı ne kadar çalışmaya elverişli ise çalışmadan elde edilecek verim de o kadar yüksek olur.

Aile, çalışma ortamının düzenlemesinde nasıl yardımcı olabilir?
1. Çalışma Odası ve Masası
Aile, eğer mümkünse evlerinin ders çalışmaya en elverişli odasını gence ayırmalıdır.

Eğer mümkünse, çalışma odası özel olarak düzenlenmelidir. Çalışma odası camın hemen yanında olmamalı, böylece çalışan kişinin yazın sıcaktan, kışın soğuktan etkilenmesi önlenmelidir.

Işık karşıdan gelmeli, böylece kişinin gölgesi çalıştığı ortamın üzerine düşmemelidir. Tercihen masa lambası kullanılabilir.

Oda arada bir havalandırılmalı, çünkü oksijenin azalması gerginliğe ve yorgunluğa yol açar.

Çalışma odası düzenlemek mümkün değilse aile, masa ve sandalyeden oluşan bir çalışma köşesi oluşturmalıdır.

2. Sandalye
Bazı insanların çalışırken daha rahat ettikleri sandalye ve koltukları vardır. Sandalye veya koltuğun çok rahat olmamasında fayda vardır, çok fazla rahat olan koltuk gevşemeyi artıracağından öğrenmeyi güçleştirebilir.

“Çocuğunuzu günlük, haftalık ve aylık çalışma planları yapmaya teşvik ediniz. Bu planları asla siz hazırlamayınız. Yaptığı planları uygulaması için ona ortam hazırlayınız.”

3. Bilgisayar, müzik seti, televizyon ve internet
Gencin çalışma odasındaki müzik seti, televizyon, bilgisayar ve internet ders çalışmasını engelliyor ise kullanılmasına sınırlamalar getirilmesi faydalı olur. Örneğin; çalışması gereken süreyi tamamlayan gence, ödül olarak bilgisayar kullanması verilebilir. Böylece gencin hem verimli ders çalışması hem de istediklerine ulaşması sağlanarak, motivasyonu yüksek düzeyde tutulur. Anne babanın sınırlamalar getirirken mutlaka gençle konuşarak ve karşılıklı anlayış içerisinde gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

4. Çalışma Köşesi
Herkes bağımsız bir çalışma odasına sahip olmayabilir. Bu gibi durumlarda anne babanın bir çalışma köşesi düzenlemesi yerinde olur. Bir çalışma köşesi, en azından üzerinde ders çalışılabilecek bir masa ve üzerine not, kitap, kağıt, kalem gibi malzemelerin konabileceği ilave bir alan oluşur. Burada en önemli nokta eğer çalışma köşesi daha farklı işlerde kullanılıyorsa, çalışmaya başlamadan önce mutlaka bazı temel değişikliklerin yapılması gerekmektedir. Örneğin; yemek masası, çalışma için kullanılıyorsa örtüsü veya yeri değiştirilebilir, üzerine bir lamba konabilir. Böylece masa farklı bir faaliyet konusunda “uyarıcı” rolü oynar.

Çalışmaya başlamadan önce çalışma sırasında gerekecek her türlü malzeme el altında bulundurulmalıdır. Böylece çalışmayı bölecek, motivasyonu bozabilecek ve dersten kopmaya neden olabilecek ayrılmalar önlenmiş olur. Çalışma masasının her çalışmadan sonra düzenli olarak bırakılması bir sonraki çalışmaya başlamak için olumlu etki yapacaktır.

Şu unutulmamalıdır; çalışma masası sadece çalışma içindir. Çünkü, ancak böylece çalışma masası ile çalışma davranışı arasında bir çağrışım ve alışkanlık sağlanabilir.

5.Hedefler çalışma odasına asılmalı
Motivasyonun gerçekleşmesi için öğrencinin belirlediği hedeflerini çalışma odasının duvarına büyük harflerle yazarak asılabileceği gibi, idealindeki üniversitenin afişini veya posterini odasında görebileceği bir yerde bulundurabilir. Bu durum bireyin motivasyonunu olumlu yönde etkiler.

Çocuğunun motivasyonu artırmak isteyen aileler onların yapamadıklarının değil, yapabildiklerinin üzerinde durmalıdırlar ki; takdir edildiğini, desteklendiğini gören genç o davranışı daha sık göstersin. Örneğin, hafta içinde bir kez oturup ders çalışan çocuğa “Oturup ders bile çalışmıyorsun, ne zaman otursan bir bahaneyle kalkıyorsun, bakalım sınavda ne yapacaksın?” gibi bir ifade kullanmak yerine “Geçen gün kendi başına oturup ders çalışabilmen çok hoşuma gitti, seninle gurur duydum. Belki ilk başta biraz zorlanırsın ama hiç moralini bozma, bununda üstesinden gelebilirsin.”şeklinde bir ifade kullanmak gencin kendi başına ders çalışma davranışını sıkılaştıracaktır.

İbrahim Ünlütürk
Fem Dersaneleri
Kartal Şubesi Rehberlik Servisi